کتاب «دیوانگی» اثر اوراسیو کاستیانوس مویا با ترجمهای از حسین ترکمن نژاد در اختیار دوستداران ادبیات قرار گرفته است.این رمان روایت اول شخص نویسندهای است که از همکاریاش با کلیسایی کاتولیک در گواتمالا میگوید. او در این همکاری سه ماهه وظیفه دارد گزارش هزار و صد صفحهای کلیسا از جنایات ارتش این کشور و کشتار و شکنجهی هزاران روستایی سرخپوست در جنگ داخلی را ویرایش کند. از همان ابتدا، راوی عمیقاً تحتتاثیر شاعرانگی شهادتهای شفاهی بومیان که در این گزارش ثبت شده قرار میگیرد. طوری که کمکم تمام فکر و ذکرش جملات شعرگونهی سرخپوستان جان سپرده میشود.راوی درگیر با پارانویا و وسواس فکری است و ویرایش این گزارش به طور جدی سلامتی او را به خطر میاندازد. با وجود این، خطر بزرگتری انتظار راوی را میکشد. چرا که عاملین کشتار روستاییان همان ژنرالهایی هستند که هنوز در گواتمالا قدرت را به دست دارند.
این یک داستان وحشتناک، وحشتناک است. رذالت غیرقابل بیان و ظلم و ظلم غیرقابل تقلیل انسان، وزنه ای است که من نمی توانم آن را تحمل کنم. وظیفه او کپی برداری از یک گزارش حقوق بشر است که توسط اسقف اعظم برای احراز گناه و/یا بی گناهی طرفین یک نسل کشی سفارش شده است. هر مرحله از فرود راوی به تاریک ترین گوشه های بیماری روانی با عبارات ایتالیک که او از این گزارش حذف کرده است، نقطه گذاری می شود… همه هزار و صد صفحه… به خاطر وحشت غیرمعمول، زیبا و خوش صدایشان: من در ذهن کامل نیستم. در صفحه یک به خواننده سلام می کند. مردی که فراتر از خشونتی که خانوادهاش را از او ربوده بود، این کلمات را به روانشناس بر زبان میآورد، همانطور که گزارش شکل میگیرد، در حالی که حرفهای کلمات را ضبط میکند و روحی را که از بدن گوینده خارج شده است، ارزیابی میکند تا شاهد باشد….